استاندارد و ایزو

همه چیز درباره استاندارد و ایزو در یک نگاه

باید گفت استاندارد و ایزو از جمله مقوله های بارز در عرصه جهانی است. امروزه برای کسب موفقیت و حضور مداوم در بازارهای جهانی و افزایش رقابت در بین شرکت ها و کارخانه‌ها، محصولاتی برتری دارند که دارای استاندارد و ایزو باشند.

مطرح شدن استاندارد و ایزو در واقع پاسخی است به روند رو به رشد، گسترش تجارت جهانی و جهانی شدن فعالیت های تولید و ارائه خدمات که اطمینان خاطر طرف های ذی نفع و آسان شدن در تولید و تجارت را دو برابر کرده است. اگر زمینه حرفه ای شما به صنعت و یا تولید ارتباط دارد با ما باشید تا بیشتر با استاندارد و ایزو آشنا شویم.

برای کسب اطلاعات بیشتر با ما تماس بگیرید.

استاندارد و ایزو در یک نگاه

در طول تاریخ معیارهای استاندارد و ایزو تغییر کرده است و هر دوره ای استاندارد مخصوص خود را می طلبد.

استاندارد و ایزو مخصوص کالا و خدمات است و تعیین می کند که هر کالا و خدمتی در چهارچوب معینی تولید و عرضه شود و در تمامی کشورها علاوه بر استانداردهای جهانی، استانداردهای ملی مربوط به خود را نیز دارند و در اغلب کشورها سازمانی برای نظارت بر کیفیت کالا و خدمات وجود دارد که به سازمان استاندارد معروف است ولی امروزه مؤسساتی هم وجود دارند که کار استاندارد را انجام می دهند.

تفاوت های زیادی بین استاندارد محصول و استاندارد ایزو وجود دارد. استاندارد یک سند حاوی مشخصات، ویژگی ها و دستورالعمل ها فراهم می کند که به صورت مداوم قابل استفاده است و اطمینان حاصل می کند محصولاتی که تولید می شوند همگام با هدف نهایی هستند. استانداردها متفاوت هستند که در ادامه به بررسی آن‌ها می پردازیم. استاندارد ایزو، استاندارد کیفیت مدیریت سازمان ها و شرکت ها است که نشان می دهد یک سازمان برای رسیدن به اهداف از فرایندی منسجم و منظم پیروی می کند.
در نهایت با داشتن استاندارد و ایزو نشان داده می شود که محصولات و خدمات قابل اعتماد هستند که با به کارگیری آن‌ها ضایعات کاهش می یابد و بهره‌وری افزایش پیدا می کند.

همه چیز درباره مزایای استاندارد و ایزو

استاندارد و ایزو هم برای کسب و کار و هم برای جامعه و دولت فواید زیادی دارد که در زیر به مهم‌ترین آن‌ها اشاره می کنیم:

  • مزایای استاندارد و ایزو برای کسب و کارها نظیر صرفه جویی در هزینه ها، بهبود کیفیت، رضایت مشتری، افزایش فروش، افزایش بهره وری و مزیت رقابتی، کاهش اثرات منفی بر محیط زیست
  • استاندارد ایزو بیشتر از ۱۹۵۰۰ استاندارد دارد که بیشتر جنبه های زندگی انسان را در بر می گیرد. محصولات و خدمات با استانداردهای بین المللی به مصرف کنندگان این اطمینان را می دهد که محصولی با کیفیت و امن خریداری کرده اند.
  • از مزایای استاندارد و ایزو برای دولت ها می توان به این اشاره کرد که هنگامی که دولت ها در حال توسعه مقررات هستند می توانند از آن به عنوان یک منبع حیاتی نام برد چون تمامی استانداردهای آن بر اساس تخصص و تجارب بین المللی می باشد. همچنین با استفاده از استاندارد ایزو می توان اطمینان حاصل کرد که الزامات مورد نیاز برای واردات و صادرات در تمام دنیا به یک شکل می باشد.

شرایط و مراحل اخذ استاندارد و ایزو

مراحل و شرایط اخذ استاندارد و ایزو دارای جزئیات زیادی هستند که با توجه به نوع ایزو و نوع سازمان شرایط متفاوت است که به طور کلی شرایط و مراحل شامل:

  • پیاده سازی صحیح و درست سیستم توسط مدیران و تعهد به کار خود
  • انتخاب مشاور برای پیاده سازی صحیح سیستم
  • شناخت کلی سازمان، تجزیه و تحلیل آن و بررسی وضعیت فعلی آن
  • دادن آموزش های لازم به اعضای سازمان
  • تشکیل کمیته راهبری و کمیته اجرایی
  • طرح ریزی سیستم به وسیله کمیته ی راهبری سازمان
  • تدوین مستندات مورد نیاز نظیر خط مش ها، اهداف، اساسنامه و فرم ها
  • رفع مشکلات سازمان و عدم وجود انطباق ها
  • ممیزی داخلی و رفع عدم انطباق ها
  • ممیزی خارجی و صدور گواهینامه به عنوان آخرین مرحله استقرار نظام مدیریت

درباره سطوح استاندارد و ایزو چه می دانید؟

استاندارد و ایزو بر حسب سطوح دامنه ی تحت پوشش به چهار سطح استانداردهای ملی، استانداردهای منطقه ای، استانداردهای شرکتی و استانداردهای بین المللی تقسیم بندی می شوند که در زیر توضیحی کلی در رابطه با آن ها می پردازیم.

همه چیز درباره انواع مؤسسات استاندارد و ایزو

  • استانداردهای ملی: به استانداردهایی که در یک کشور برای حمایت از مصرف کنندگان داخلی تصویب می شود. سازمان استاندارد به کنترل محصولاتی که علامت استاندارد دارد می پردازد و با آزمایش آن‌ها از صحت کیفیت و رعایت اصول در آن ها مطمئن می شود‌.
  • استانداردهای منطقه ای: این استانداردها برای بعضی از کشورها که می‌خواهند با هم مراوده و همکاری داشته باشند تدوین می شود. استاندارد اتحادیه اروپا و استاندارد کشورهای آفریقایی از این دسته هستند.
  • استانداردهای شرکتی: بعضی از شرکت ها استانداردهایی را مختص شرکت خود تدوین می کنند تا وقتی پیمانکاری خواست با این شرکت ها همکاری کند و محصولی را به آن ها ارائه کند ملزم باشد از استانداردهای این شرکت پیروی کند.
  • استانداردهای بین المللی: این دسته از استانداردها برای راحت تر کردن تجارت و مبادلات بین کشورها تدوین می شود که مورد قبول بیشتر کشورهای جهان است. بزرگ‌ترین نهاد تدوین این استانداردها، سازمان ایزو می باشد که بیشتر کشورهای جهان عضو آن بوده و برای بیشتر خدمات و محصولات استاندارد تدوین می کنند.

از مهم‌ترین مؤسسات استاندارد و ایزو نظیر:

  • موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران به اختصار ایزری: این سازمان در سال ۱۳۷۱ به صورت رسمی، وظیفه ی تعیین، تدوین و نشر استانداردهای ملی ایران را بر عهده گرفته است. پیش نویس استانداردها قبل از تدوین به اعضای ذینفع و اعضای کمیسیون‌های فنی ارسال می شود و با نظر خواهی از آن‌ها و بررسی نظرات و پیشنهاد‌ها در صورت تصویب به عنوان استاندارد ملی و رسمی چاپ می شود. این سازمان از اعضای اصلی سازمان ایزو، سازمان بین المللی الکتروتکنیک، سازمان بین المللی اندازه شناسی قانونی و به عنوان تنها رابط کمیسیون کدکس غذایی در کشور فعالیت می کند. این سازمان علاوه بر در نظر گرفتن نیازهای کشور از آخرین پیشرفت های علمی و فنی و صنعتی جهان و استانداردهای بین المللی استفاده و بهره می برد.
  • استاندارد اروپا: این استاندارد که مخفف CE می باشد به منظور استاندارد سازی اجباری بسیاری از محصولاتی که در اتحادیه اروپا تولید می شوند، ارائه می شود. محصولاتی قادر به دریافت این نشان می شوند که از حیث سلامت، امنیت و مضر نبودن برای انسان و حیوان بررسی شده باشد و با داشتن این نشان می توان کلیه محصولات را در بازارهای اتحادیه اروپا به صورت آزادانه عرضه کرد و به مسئولان گمرک و مقالات مربوطه اجازه می دهد محصولات تقلبی و فاقد استاندارد را جمع آوری کنند.
  • استاندارد آمریکا: اگر بخواهیم موسسه استاندارد  آمریکا را در یک نگاه معرفی کنیم باید بگوییم این سازمان یک موسسه کاملاً غیر انتفاعی است که به نوع و شیوه تمامی استانداردها و ایزویی که برای مواردی چون: محصولات، کار کارمندان، خدمات و روندها و سیستم های صادر می شود، نظارت می کند. انطباق دادن استانداردهای این موسسه با مؤسسات جهانی باعث می شود که به صورت جهانی و در سطح وسیع بتوان از این استانداردها استفاده کرد. کار اصلی این موسسه تأیید کردن استانداردهای تولید شده توسط نمایندگان مؤسسات استانداردسازی، آژانس های دولتی، گروه های مصرف کننده و … است.
  • استاندارد ایزو: ایزو مخفف سازمان بین المللی استاندارد است. این سازمان استانداردهای زیادی را در زمینه ها و موضوعات مختلف تدوین کرده است و شرکت هایی که علائم ایزو را بر روی محصولات خود داشته باشند نسبت به جامعه و مشتریان تعهد داشته و اثبات کننده ی کیفیت محصولات و خدمات است.
  • استاندارد DIN آلمان: موسسه استاندارد دی آی ان آلمان در راستای استاندارد سازی فعالیت می کند این موسسه از سال ۱۹۱۷ شروع به کار کرده و استانداردهای آن جز سخت گیرانه ترین استانداردها در جهان می باشد که با بیش از سی هزار عنوان استاندارد تمامی جوانب تکنولوژی را در بر می گیرد و بیشتر تولید کنندگان مطرح دنیا این استاندارد را برای تولید محصولات خود به کار می گیرند.
  • استاندارد TUV: این استاندارد یکی از معتبرترین استانداردها در دنیا و متعلق به یک سازمان در کشور آلمان می باشد که زمینه فعالیت آن نظارت بر سلامتی کالاهای صنعتی نظیر محصولات کشاورزی، دودزایی وسایل نقلیه، استاندارد ساخت موتور وسایل نقلیه سبک و سنگین و تأسیسات انرژی ارائه شده از سوی شرکت ها می باشد تا سلامت انسان و محیط زیست را تضمین کند. این استانداردها قابلیت تطابق با انواع ایزوها را دارد.
  • استاندارد حلال: این استاندارد همان‌گونه که از نامش پیدا است مختص کشورهای اسلامی و مسلمانان جهان است و در صنعت مواد غذایی بیشترین کاربرد را دارد محصولات تولید شده با این نشان منع مصرف در کشورهای اسلامی را ندارند.
  • اداره ثبت شرکت ها

معرفی انواع  ایزو بر حسب تعریف

بر حسب تعریف استاندارد در نوع اجباری و تشویقی به اجرا در می آید. بعضی از تولید کنندگان و عرضه کنندگان محصولات ملزم به رعایت استانداردهای اجباری هستند و موظف هستند محصولات خود را طبق این استانداردها تولید کنند. بعضی از محصولات نیز وجود دارند که اجباری در گرفتن استاندارد برای آن ها نیست. از این رو تولید کنندگان با کسب اجازه از موسسه به اخذ علامت استاندارد تشویقی اقدام می کنند.

معروف ترین استاندارد ها و ایزو را بهتر بشناسید

ایزو در هر سازمان قوانینی هستند که باید رعایت شوند. استانداردهای ایزو بسیار زیاد هستند که از سری استانداردهای مهم و معروف شامل موارد زیر می باشد که بارها ویرایش شده اند:

  • ایزو ۹۰۰۱: استاندارد تضمین کیفیت برای سازمان های طراح، تولید و ارائه کننده ی خدمات و نصب در تمام بخش های سازمان می باشد مدل بازنگری شده ی این استاندارد بر رضایت مشتری تأکید دارد.
  • ایزو ۹۰۰۲: تضمین کیفیت برای سازمان های تولید کننده و ارائه دهنده ی خدمات و نصب
  • ایزو ۹۰۰۳: تضمین کیفیت برای سازمان های بازرسی کننده
  • ایزو ۹۰۰۴: خطوط راهنما برای بهبود عملکرد سیستم مدیریت
  • ایزو ۹۰۰۰_۲۰۰۰: مبانی و واژگان مدیریت کیفیت
  • ایزو ۹۰۰۱_ ۲۰۰۸: مبانی سیستم مدیریت کیفیت، این استاندارد گواهینامه نیز دارد و شرکت ها باید تمامی اصول و الزامات این استاندارد را طراحی، تولید و اجر کنند و این گواهینامه هر ساله مورد ارزیابی قرار می گیرد و تمدید می شود.
  • ایزو ۹۰۰۴_۲۰۰۰: خطوط راهنما برای بهبود عملکرد سیستم مدیریت کیفیت
  • استاندارد و ایزو ۱۴۰۰۱: استاندارد سیستم مدیریت محیط زیست بر کاهش و کنترل آلاینده های محیط زیست ناشی از کسب و کار تأکید دارد. سازمان هایی که طرف قرارداد یا مشتری آن ها شرکت نفت و گاز و یا پتروشیمی باشد از این استاندارد می توانند استفاده کنند.
  • استاندارد ۴۵۰۰۱: این استاندارد سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت فردی است با اجرای این ایزو خطرات ناشی از کار کاهش و کنترل می شود بسیاری از شرکت هایی که در زمینه نفت و گاز و پتروشیمی عمرانی و … فعالیت می کنند اجرای این استاندارد باعث امنیت خاطر مشتریان بابت ایمنی و بهداشت شغلی می باشد.
  • ایزو ۱۰۰۰۲: این استاندارد یک راهنما جهت سیستم مدیریت رسیدگی به شکایت مشتری می باشد و در تمامی سازمان ها کاربرد دارد.
  • استاندارد ۱۳۴۸۴: استاندارد سیستم مدیریت کیفیت در تجهیزات پزشکی برای سازمان های تولید کننده و ارائه دهنده ی تجهیزات و خدمات پزشکی کاربرد دارد.
  • استاندارد ۲۹۰۰۱: سیستم کنترل کیفیت در صنایع نفت، گاز و پتروشیمی کاربرد دارد.
  • ایزو ۲۲۰۰۰: سیستم مدیریت کیفیت در صنایع غذایی
  • ایزو TS 16949: سیستم مدیریت کیفیت که مختص صنایع خودروسازی است ای استاندارد تأکید بسیاری بر کاهش ضایعات و پیشگیری از ایجاد عیوب می کند.
  • ایزو ۲۰۰۰۰: استاندارد مدیریت کیفیت در خدمات فناوری اطلاعات آی تی
  • ایزو ۲۲۰۰۰: استاندارد و ایزو جهانی در مدیریت ایمنی محصول در صنایع غذایی و صنایع وابسته، استانداردهای پشتیبان برای این استاندارد شامل: استاندارد قابلیت ردیابی در زنجیره ی مواد غذایی، الزامات سیستم ایمنی مواد غذایی، برنامه های پیش نیازی در ایمنی مواد غذایی
  • ایزو ۲۶۰۰۰: راهنمای مسئولیت اجتماعی سازمان ها
  • ایزو ۵۰۰۰۱: استاندارد الزام آور سیستم مدیریت انرژی، اهداف آن شامل: کمک کردن به سازمان در ساخت و استفاده بهتر در مصرف انرژی، ارائه معیار، اندازه گیری، ثبت و گزارش و هدایت دارایی ها، ایجاد شفافیت در مورد مدیریت منابع انرژی، ارتقا بهترین شیوه ها و تقویت رفتار صحیح مدیریت انرژی، کمک به ارزیابی و اولویت بندی فن آوری های جدید، کمک به صرفه جویی در انرژی از طریق ترویج زنجیره عرضه
  • استاندارد ۱۸۰۰۱OHSAS: استاندارد ایمنی و بهداشت حرفه ای و دارای گواهینامه، اهداف آن نظیر ارتقا و حفظ بالاترین درجه ی سلامتی جسمی، پیشگیری کردن از خروج کارکنان از پست و شغل خود به دلیل شرایط کاری، محافظت از کارکنان و نگهداری از آن ها محیط کاری که شرایط روحی و روانی آن پذیرفته باشد.
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.